Wat is de essentie van Clean Language?

Waarom zou je?

Clean Language biedt een breed scala aan tools en modellen.

De essentie is echter de houding waarmee jij de interactie met anderen vorm geeft:

• Je bent je voortdurend bewust van het onderscheid tussen jouw ervaring en die van de ander.
• Je probeert andermans perspectief zonder oordeel of vermenging met jouw perspectief te verkennen.
• Je gebruikt de taal (Clean Language) die daar bij hoort.
• En soms maak je een bewuste keuze om hiervan af te wijken.

Clean Language Principes

Eind 2024 zijn een groep Clean Language leiders van over de hele wereld bij elkaar gekomen in Portugal. Daar hebben zij gesproken over verschillende onderwerpen waaronder het beschrijven en vastleggen van de Clean Language Principles. Dit is een aantal maanden later realiteit geworden en sindsdien staan die op de website van James en Penny: https://cleanlanguage.com/clean-language-principles

In navolging van deze Engelstalige principes hebben we met een aantal mensen vanuit de Clean Language Community Nederland de principes vertaald. Hieronder vind je de Nederlandse vertaling als “platte” tekst en als plaatje. Zowel de Engelse als de Nederlandse vertaling van de principes zijn gepubliceerd onder de Creative Commons licentie.

Een persoon werkt ‘clean’ als deze:

a) De ervaring van anderen precies zo behoudt als zij die uitdrukken (inclusief metaforen en non-verbale uitingen), en

b) Zelf geen concepten, metaforen, oordelen, vooroordelen of aannames introduceert, en

c) Anderen uitnodigt om aandacht te geven aan hun ervaring zonder deze te willen veranderen, en

d) Alleen woorden introduceert die geen nieuwe inhoud suggereren.

Nederlandse vertaling: Clean Language Principes © 2025 door Clean Language

Nederland Original work: Clean Language Principles © 2025 by Leaders in Clean Developed by a core contributor group within the Leaders in Clean community.

De grondlegger: David Grove

We willen hier graag enkele grondleggers en ‘thought leaders’ van de methodiek benoemen. Clean Language is zoals gezegd van origine een therapeutische methodiek. Zij is bedacht door David Grove, een Nieuw-Zeelandse psychotherapeut, in de behandeling van veelal ernstig getraumatiseerde patiënten. David was half Maori en de Maori hadden – totdat ze met de Britten moesten onderhandelen over de verdeling van Nieuw-Zeeland, geen geschreven taal. Misschien dat daar zijn taalgevoeligheid vandaan kwam. David Grove heeft zowel binnen deze methodiek als daar aan grenzend verschillende mooie processen ontwikkeld.

David was een zeer intuïtief werkende man en Penny Tompkins & James Lawley hebben zijn werkwijze in kaart gebracht en er meer structuur in aangebracht. Zij hebben de term Symbolisch modelleren geïntroduceerd. Symbolisch modelleren gaat over het werken met en ontwikkelen van de metaforische weergave van de ervaring van de ander.

Caitlin Walker heeft de Clean Language vragen en systemische principes toegepast in haar werk met groepen. Zij helpt groepsleden nieuwsgierig te zijn naar elkaar en zo een lerend systeem te creëren. Zij gaf hier de naam Systemisch Modelleren aan.